Volkstuincomplex classificeren als 'Bouwland: Vollegrondsteelt'?

Ik ben bezig met een datakwaliteitsanalyse in de BGT. Nu valt me het volgende op:
Een volkstuinencomplex lijkt te worden geclassificeerd als ‘Bouwland: Vollegrondsteelt’.

Nu denk ik bij deze classificatie gelijk aan grote boerenakkers. Zie ook het objectenhandboek BGT:
https://geonovum.github.io/IMGeo-objectenhandboek/begroeidterreindeel#vollegrondsteelt

Maar als je de definitie van de Bouwland:Vollegrondsteelt leest:

Terreindeel in gebruik als akker, voor de teelt van tuinbouwgewassen.

dan is een ‘akkertje’ ook een akker. Zolang er ergens groente (voor eigen gebruik) op wordt verbouwd, kun je spreken van een ‘akker’. Dusja, dan lijkt een volkstuin/hobbylandje niet direct strijdig met de definitie “vollegrondsteelt” te zijn. Een andere classificatie, zoals ‘erf’ zou de lading ook niet goed dekken.
En aangezien de BGT opdelend is, móet er wel iets gekozen worden…

Oplossingsrichting
Een oplossing kan zijn om meer aandacht te geven aan de (niet verplichte) Functionele Gebieden. Daarin zit immers wel de optie ‘recreatie:volkstuin’. Maar de Functionele gebieden zijn niet opdelend dus het komt dan neer op de combinatie vollegrondsteelt + functioneel gebied dat maakt dat je als gebruiker van de BGT niet op het verkeerde been wordt gezet.

Hebben jullie andere ideeën?

volkstuin = tuin = erf

Bij LVVN zouden ze dit niet geclassificeerd willen hebben als bouwland:vollegrondsteelt, want dat suggereert dat het subsidiabele landbouwgrond betreft.

Wie is de bronhouder? En hoe lang is deze situatie al zo? Heb je toevallig een locatie?

Hoi Thomas,
Het beste is om deze vraag voor te leggen aan Geonovum; imgeo@geonovum.nl (of heb je dit al gedaan).
Als beheerder van het BGT model moeten zij jou een antwoord kunnen geven. Eventueel kunnen zij de vraag vertalen in een wens om het model aan te passen.

volkstuin = tuin = erf

Dat vind ik iets te makkelijk.
want een

erf

Definitie
Terreindeel dat bij een pand of overig bouwwerk hoort, dat niet nader wordt ingewonnen en dat bestaat uit een mengvorm van begroeiing, verharding, en/of water.

Een PAND is de kleinste bij de totstandkoming functioneel en bouwkundig-constructief zelfstandige eenheid die direct en duurzaam met de aarde is verbonden en betreedbaar en afsluitbaar is.

Het lijkt erop dat op dit “terreindeel” alleen wat hobbykassen staan. Die zijn uitgezonderd van ‘overig bouwwerk’, toch? Dan staat op dit terreindeel geen PAND of Overig bouwwerk, en is het niet overeenkomstig de definitie van Erf. Die vereist immers een pand of overig bouwwerk.

@FKrijgsman goeie tip. Maar ik wilde eerst hier even polsen hoe anderen er over denken.

Combinatie van BRT/BGT gebruiken?
volkstuinen | Basisregistratie Topografie (BRT) | Kadaster

@Oscar, volgens Gemini (dus zal het wel kloppen ;)), moet de minimale oppervlakte 3 hectare (30.000 m²) zijn om in aanmerking te komen voor LVVN hectaretoeslagen: Basispremie, Eco-regeling. Of weet jij een ander subsidiepotje die mogelijk in aanmerking komt bij 0,11 hectare?

Voor ik de bronhouder/locatie deel wil ik het eerst zelf even opnemen met de betreffende bronhouder en Geonovum. Wellicht is het toch goed (= conform objectenhandboek) geclassificeerd op deze manier.

Tja, dan zal erf af moeten vallen, helaas. In het kader van de datakwaliteitsanalyse zijn er dan nog wel een hoop objecten die waarschijnlijk ook een bezoekje waard zijn. Ik meen me zelfs te herinneren dat er hele zonneparken als erf te boek stonden, al kan dat met voortschrijdend inzicht mogelijk al weer gecorrigeerd zijn.

Minimale oppervlakte moet ik je schuldig blijven. Is al weer een aantal jaar terug dat ik daar werkte, en er is in de tussentijd veel veranderd. GLB hanteert 100m2, naar ik meen, maar ik zou Gemini natuurlijk niet willen tegenspreken. Laatste wat ik nog bewust heb meegemaakt is de introductie van landschapselementen. Dan mag je zelfs een heg opgeven zolang ie dicht genoeg tegen een weiland staat. Ik krijg de indruk dat het aantal weelderig houtwallen weer flink aan het toenemen is de afgelopen jaren, dus die landschapselementen-subsidie lijkt dan weer wel zijn werk te doen.

Minimale oppervlakte wordt er overigens automatisch uitgefilterd, dus kleine objecten zullen inderdaad genegeerd worden.

Ben ook wel benieuwd wat GeoNovum adviseert.

image

beste Thomas,
In antwoord op uw 2 vragen:
Vraag 1: zijn jullie het met mij eens dat een volkstuincomplex inderdaad een vorm is van Bouwgrond:Vollegrondsteelt, gelet op de definities uit het objectenhandboek?
1] ja, eens met deze classificatie. En daarbij, zoals u eerder vermelde, het advies om een functioneel gebied erop te leggen met “recreatie: volkstuin”.

Vraag 2 : in hoeverre wordt er landelijk gebruikt gemaakt van de registratie van Functionele Gebieden en indien deze (regionaal) sterk achter blijft, is er een plan om dit onder de aandacht te brengen bij de BGT-bronhouders? Of wat is daar voor nodig om dat te doen
2] het gebruik van functionele gebieden is optioneel. Het is aan de bronhouder zelf om wel of niet een functioneel gebied ter verduidelijking nog ergens bovenop te leggen. Daar zou het SVB-BGT eventueel een aanjager in kunnen zijn.

NB: complimenten over de analyse die u voor deze vraag heeft uitgevoerd.

we hopen dat u hiermee geholpen bent

vriendelijke groet

IMGeo helpdesk

vervolgstap
Nu ben ik zelf ook even dieper de materie in gedoken. Heb via de bgt-downloadviewer gewoon een polylgoon om Nederland getrokken en het registratieobject ‘FunctioneelGebied’ gedownload. Daarop het functioneelGebied ‘recratie:volkstuin’ gefilterd (eindRegistratie is null) en het resultaat is een mooi kaartje van, volgens de BGT-IMGeo, ‘alle’ (841) volkstuinen in Nederland:


Nu neem ik aan dat er in elke gemeente wel een volkstuin aanwezig is, dus deze registratie lijkt me verre van compleet. Is het daarmee een mooi beginpunt voor het aangehaalde SVB-BGT om eens te kijken of deze functionele gebieden (nog een keer?) extra onder de aandacht gebracht kunnen worden bij bronhouders? Natuurlijk staat het elke gemeente vrij om (bewust) geen IMGeo objecten te registreren, maar deze functionele gebieden kunnen echt wel meerwaarde genereren. Zeker als ik het Omgevingsplan er in gedachten bij neem.

Volkstuinen / Hobbytuinen
Nu wil het toeval dat mijn moeder en vriendin allebei een ‘volkstuin’ hebben. Het verschil is echter dat op het tuintje van mijn vriendin géén bebouwing is toegestaan en op die van mijn moeder wel.
Voorbeeld volkstuin zonder bebouwing:


Voorbeeld volkstuin met bebouwing:

Het liefst zien we bovenstaande complexen in de BGT beide afgebakend als ‘bouwland’ (met vollegrondsteelt, maar IMGeo mag je weglaten) en het functioneel gebied ‘recreatie: volkstuinen’. Dit om te voorkomen dat afnemers van de BGT op het verkeerde been gezet worden omdat bij ‘bouwland’ direct aan grote agrarische percelen gedacht wordt die met machines bewerkt moeten worden. Terwijl deze complexen óók voldoen aan de definitie van bouwland:vollegrondsteelt. En dat onderscheid kan dus gemaakt worden met FunctioneelGebied.

Tegelijkertijd zie ik in Ruimtelijkeplannen/Omgevingsplan bij het complex van mijn moeder wél de functieaanduiding ‘volkstuin’ staan en bij die van mijn vriendin niet. Het lijkt er dus op dat die functieaanduiding in het bestemmingsplan er toe leidt dat het toegestaan is om gebouwen tot 3 meter hoog te plaatsen. Dat is op het complex van mijn vriendin niet gewenst.

En als ik zo het onderscheid tussen die twee complexen moet maken, zou ik zeggen dat mijn vriendin (zonder bebouwing) een ‘hobbytuin’ heeft en mijn moeder, met bebouwing, een ‘volkstuin’.

Nu denk ik dat het voor de BGT-bronhouders niet gewenst is om het objectenhandboek uit te breiden met nóg een extra gegeven: hobbytuin. We moeten BGT-beheerders ook niet belasten met de vraag of bebouwing is toegestaan of niet. Daarom denk ik dat het volstaat om beide complexen in de BGT af te bakenen als vollegrondsteelt met de aanduiding ‘volkstuin’ en dat de juristen van het Omgevingsplan deze BGT als referentielaag kunnen inlezen en per complex moeten nagaan of de juridische regels over het bouwen van toepassing zijn, of niet. Met bebouwing krijgt het (zoals we in het bestemmingsplan gewend zijn) de functieaanduiding volkstuin (in het informatiemodel OmgevingsWet (IMOW) zie ik zo snel geen equivalent daarvoor onder ‘Functie’, maar dat komt vast nog wel). Is bebouwing niet gewenst dan wordt dit BGT object niet meegenomen in dat specifieke werkingsgebied in het omgevingsplan; of het wordt meegenomen onder de noemer ‘hobbytuin’ als daar dan ook nog andere/aanvullende regels voor gelden.

Volgens mij is dan de cirkel rond.
BGT-afnemers hebben dankzij het FunctioneelGebied een duidelijk onderscheid tussen bouwland dat met machines bewerkt wordt en bouwland dat meer door particulieren in gebruik is.
De planjurist van het Omgevingsplan kan de BGT-objecten volkstuinen hergebruiken voor de juridische regels rondom zulke complexen. Denk aan het toestaan van bouwwerken op de tuinen. Of dat juist uitsluiten met de term ‘hobbytuin’ als werkingsgebied; of dat BGT-volkstuinobject helemaal niet meenemen in het werkingsgebied.

Helaas kun je er wel nu al vergif op innemen dat er vroeg of laat iemand komt die op zijn hobbytuin graag een bouwwerk wil plaatsen en zich beroept op de BGT. Dat zijn hobbytuin in de BGT staat aangeduid als ‘volkstuin’ en dat ie dús een bouwwerk mag plaatsen.
Die figuren moeten we dan maar duidelijk maken wat het verschil is tussen een BGT-volkstuin en een Omgevingsplan-volkstuin/hobbytuin.

Vraag: hoe zit het bij jullie in je leefomgeving?
Van een feitelijke volkstuin/hobbytuin-situatie die je buiten kent:

  1. hoe staat het in de BGT/IMGeo? Als Bouwland:vollegrondsteelt of als ‘groenvoorziening’, of ‘grasland: agrarisch’ wat ik hier tegenkom? En met of zonder het FunctioneelGebied ‘recreatie:volkstuin’?

  2. hoe staat het in het bestemmingsplan/omgevingsplan?
    Met de functieaanduiding ‘volkstuin’, of niet?

In mijn leefomgeving kom alle combinaties tegen.

Vooropgesteld wil ik zeggen dat ik een groot voorstander ben van actiever gebruik van functionele gebieden, niet in de laatste plaats omdat ze inderdaad ergens bovenop gelegd kunnen worden, en bovendien kunnen overlappen. Veel problemen zouden daarmee opgelost kunnen worden, waaronder bijvoorbeeld het onnodig opsplitsen van bermen of oevers omdat bronhouders maar niet willen begrijpen dat de grenzen van objecten niet bepaald worden door beheer.

Maar dat station zijn we helaas al lang en breed gepasseerd, want daar verdraaien ze de originele definities net zo lang voor tot het wel kan. Dat houd je altijd met zelfbeheer. Dat gezegd hebbende ben ik nog wel benieuwd waarom ze het eens zijn met je analyse. Ik snap namelijk niet hoe “teelt” en “recreatie” precies kunnen samengaan. De helft van die volkstuintjes ziet er trouwens ook uit als een kortgeknipt grasveldje met sierplanten om er zomers lekker in je luie stoel te toeven. Schijnen hele volksstammen ook te doen bij gebrek aan achtertuintje in de stad. Maar goed, het zal wel teelt zijn, ik heb dan ook geen volkstuin, dat zal daar vast in meespelen. Blijkbaar ben ik dus wel typisch zo iemand die, zoals je zelf al aangeeft, bij bouwland en vollegrondsteelt denkt aan agrarische mechanisatie. Laat ik dat dan maar op achtergebleven vakdeformatie houden.

Misschien moet ik maar eens op zoek naar een kekke gemotoriseerde grasmaaier, voor m’n achtertuin. Toch al gauw 10x5m, dus subsidie gaat net niet lukken, maar het idee dat ik hier een lapje bouwland: vollegrondsteelt achter m’n huis heb liggen, geeft toch een gevoel van “grootgrondbezit”. Ik voel me ineens bijna heereboer. Ha.

Oh ja, en voor de goede orde: bij Den Helder vind je nog steeds hele zonneparken als erf, ondanks dat er zelfs op de satellietfoto gewoon zichtbaar schaapjes rond- en onderdoor lopen. En die lopen daar niet voor niks. Om het gras kort te houden… Aan de andere kant moeten we nu ineens elke doos stenen waar je in rechtop kunt staan aanduiden als pand. Dus al die trafohokjes die bij zo’n zonnepark staan maken de definitie weer correct. En anders staat er wel een windmolen die tegenwoordig ook pand moet zijn. Vooral zo doorgaan mensen. Straks is die hele BGT een verzameling van allerhande geometrieën met totaal onbruikbare willekeurige prijsschietdefinities. En dan vind je het gek dat AI je werk overneemt? Als je de lat zo laag legt, dan doet een computer het al snel beter. Ik had laatst bij wijze van experiment een kaartje laten maken door Gemini. Dat ging eigenlijk nog verdacht goed. Niet reproduceerbaar, maar toch.

Een beetje Geofanaat zal weten waar het is:

2 likes